Piwniczka ogrodowa – jak zbudować współczesną ziemiankę?

Piwniczka ogrodowa to miejsce, które zapewni stałą niską temperaturę wewnątrz przez cały rok. Takie warunki pozwalają na przechowywanie owoców, warzyw i przetworów nawet w okresie późnej jesieni. W jaki sposób zbudować ziemiankę w ogrodzie? Poznaj metody budowy krok po kroku.

Ziemianki przez wiele wieków były popularnym miejscem magazynowania plonów rolnych. Obecnie budowane są nowoczesne piwniczki ogrodowe, których funkcje okazują się podobne. Istnieje wiele sposobów na zbudowanie takiego miejsca i nawet mniej wytrawny budowlaniec sobie z tym poradzi. Sprawdź, jak wybudować piwniczkę krok po kroku i jakie formalności musisz wypełnić.

Co to jest ziemianka ogrodowa i jaką pełni funkcję?

Ziemianka to forma piwniczki, jednak wykopana na terenie ogrodu. Ciekawie zaprojektowana i wykonana w szczególnym miejscu, będzie świetnym dodatkiem do aranżacji tego obszaru. Jednak piwniczka ogrodowa ziemianka nie jest budowana tylko ze względu na swoje walory estetyczne, a unikalne cechy funkcjonalne.

Piwniczka ogrodowa daje ogromne możliwości magazynowania i przechowywania płodów rolnych. Wewnątrz piwniczki utrzymuje się temperatura w granicach 5 - 10 stopni. Otwór wykopany w głębi ziemi ma też unikalny mikroklimat o większej wilgotności. Takie warunki świetnie sprawdzają się do przechowywania warzyw, owoców, zbóż i cebuli kwiatowych. Sprawdza się także do magazynowania przetworów wykonanych z płodów rolnych. Okazuje się zatem skutecznym magazynem-chłodnią, który może funkcjonować przez nawet 9 miesięcy w ciągu roku.

Różne typy przydomowych spiżarni

Ziemianka powinna znajdować się pod powierzchnią gruntu i być szczelnie oddzielona od warunków na zewnątrz. Nie ma konkretnych regulacji dotyczących tego, jak powinna być wybudowana piwnica w ogrodzie. Stosuje się konstrukcje w całości zagłębione w gruncie lub tak zwane pół ziemniaki. Od Ciebie zależy też jej wymiar, sposób urządzenia i zastosowane dodatki.

Budynki mogą być wykonane z różnych materiałów, najczęściej betonu zbrojonego lub cegieł. Możesz wybrać też piwniczki w wersji gotowej. Sporym ułatwieniem jest piwniczka ogrodowa prefabrykowana, którą wystarczy wsunąć do przygotowanego wcześniej wykopu. Świetnie sprawdza się piwniczka ogrodowa pod tarasem, a także na naturalnych nierównościach terenowych. Jeśli wystarczy Ci nieco mniejszy obiekt, zwróć uwagę na piwniczkę ogrodową z tworzywa sztucznego lub pian polimerowych.

Jakie są zalety ziemianek?

Ziemianka to dodatkowe miejsce do magazynowania produktów rolnych. Docenisz to, jeśli Twój dom jest niepodpiwniczony lub jeśli w piwnicy już brakuje miejsca na przetwory. Jej zaletą jest to, że bez większego wysiłku możesz utrzymać wewnątrz stałą temperaturę sprzyjającą przechowywaniu żywności. Ponadto mała piwniczka ogrodowa ulokowana w pobliżu sadu lub grządek będzie miejscem tymczasowego przechowywania, a także wstępnej obróbki roślin. Dzięki temu unikniesz przeprowadzania w domu najbardziej brudzących prac.

Piwniczka ogrodowa - pozwolenie

Przez długi okres ziemianka była traktowana jako obiekt ziemny, dlatego jej budowa wymagała uzyskania pozwolenia. Na mocy nowych przepisów, które weszły w życie w 2020 roku, można ją potraktować jako budowlę architektoniczną. Obowiązują tu procedury podobne do tych, które znane są z budowy tarasów i oranżerii, czyli zgłoszenie prac. Musisz zatem wykonać projekt piwniczki ogrodowej, a także wypełnić wniosek i dołączyć do niego wszystkie potrzebne dokumenty. Prace możesz rozpocząć po 21 od daty zgłoszenia, jeśli do tej pory nie otrzymałeś z urzędu decyzji odmownej.

Gdzie zrobić ziemiankę w ogrodzie?

Żeby piwniczka ogrodowa była konstrukcją funkcjonalną, musisz zlokalizować ją w konkretnym miejscu. Powinna to być przestrzeń osłonięta przed słońcem, najlepiej na ścianie północnej budynku. Warto wybrać miejsce, którego nie dosięgają wody gruntowe, ani nie leży w miejscach zagrożonych zalaniem. Zadbaj też o wygodne wejście, jednak nieprzeszkadzające w swobodnym poruszaniu się po ogrodzie i wejściu do mieszkania.

Budowa piwniczki ogrodowej. Krok po kroku

Budowa piwniczki ogrodowej będzie przebiegała nieco inaczej w każdym domu i ogrodzie. Pomimo różnic można wymienić kilka etapów, które trzeba wykonać przy każdej budowie ziemianki. Zawarte w ich informacje możesz dowolnie modyfikować i dopasować do charakterystyki własnej budowy.

Wykop w ziemi

Pierwszym krokiem będzie wykonanie wykopu w ziemi. Musisz wytyczyć obszar, na którym znajdzie się ziemianka, a następnie dodać do niego po kilkanaście centymetrów z każdej strony na obwodzie. Zdejmij warstwę ziemi urodzajnej i ułóż ją w pryzmę w pobliżu budowli. Następnie wykonaj wykop na wybraną głębokość, z reguły nie mniejszą, niż 2 metry. Weź pod uwagę ułożenie fundamentów i potrzebnych na to kolejnych 30 cm głębokości. Musisz też zabezpieczyć przed osunięciem ściany wykopu. Użyj do tego deskowania.

Fundamenty i ściany ziemianki

Po zabezpieczeniu wykopu należy wykonać fundament. Na podłożu stosuje się suche wylewki betonowe, czyli mieszanki piasku z cementem. Po związaniu można ułożyć deskowanie i wylać płytę fundamentową. Dopiero po jej wyschnięciu zabierz się za izolację przeciwwilgociową. Będzie Ci potrzebna folia ochronna, papa lub elastyczna masa do aplikacji pędzlem.

Następnym krokiem będzie przygotowanie ścian. W zależności od projektu może to być piwniczka ogrodowa z cegły lub betonu. W tej pierwszej wersji w narożach musisz ustawić słupy zbrojone, a szczeliny pomiędzy nimi wypełni warstwa cegieł. W drugiej wersji budujesz mur żelbetowy. Potrzebne będzie deskowanie, które wyznaczy szerokość ścian na około 30 cm. Zadbaj też o ułożenie prętów zbrojeniowych o średnicy 16 mm w siatce. Do wypełnienia deskowania zastosuj beton B25. Prace wykonuj rozważnie, żeby nie uszkodzić wcześniej położonej warstwy izolacji przeciwwilgociowej.

Schody i posadzka

Po związaniu ścian i rozebraniu deskowania możesz skupić się na budowie schodów. Tu także musisz ułożyć deskowanie, przygotować zbrojenie i wylać stopnie za pomocą masy betonowej klasy B25. Przy układaniu deskowania uwzględnij grubość warstwy wykończeniowej na schodach. Z boku stopni możesz wykonać dodatkowe miejsca przechowywania roślin lub narzędzi ogrodniczych.

Piwniczka ogrodowa ze schodami musi być zakończona posadzką. Najlepiej sprawdzają się tu kostki brukowe ułożone na podsypce piaskowej. Możesz użyć też okładziny z kamieni naturalnych. Zrezygnuj z płytek ceramicznych, które mogą nie zapewnić odpowiedniego poziomu antypoślizgowości.

Strop ziemianki

Piwniczka ogrodowa betonowa powinna być wykończona stropem wykonanym w podobnej technice, co ściany i fundament. Na posadzce będziesz musiał ustawić rusztowanie, na którym ułożysz deskowanie stropu. Jeśli chcesz zachować charakter piwnicy, wykonaj strop łukowy. Ta warstwa żelbetu wymaga podobnego zbrojenia, jak wykonałeś w przypadku ścian. Do wylania stropu przygotuj dobrze zagęszczoną mieszankę betonową. Grubość tej warstwy nie powinna być mniejsza niż 20 cm. Do zakończenia wiązania musisz poczekać kolejne 4 tygodnie.

Jeśli zdecydujesz się na budowę półziemianki, do wykonania stropu będzie Ci potrzebne drewno konstrukcyjne. Z niego wykonasz więźbę dachową i wypełnisz ją przed ułożeniem połaci.

Izolacja ścian

Po wylaniu ścian i stropów piwniczka ogrodowa powinna być zaizolowana. Na ścianach po zewnętrznej stronie musisz ułożyć styropian do izolacji. W takim obiekcie wystarczy warstwa 10 cm, a do mocowania przyda Ci się pianka montażowa. Styropian mocuje się na wcześniej przygotowaną warstwę wyrównującą i izolację przeciwwilgociową w postaci folii lub lepiku.

Jeśli izolacja będzie obejmowała także strop, musisz dodatkowo zabezpieczyć styropian za pomocą foli kubełkowej. Na niej układa się warstwę drenażu, a całość wykańcza za pomocą agrowłókniny. Ta ostatnia warstwa chroni przed korzeniami roślin, które można zasadzić na ziemiance.

Wejście do ziemianki

Wejście do wewnątrz ziemianki ogrodowej musi być praktyczne i efektowne. Jest to często jedyny element, który będzie widoczny z zewnątrz. Czeka Cię zatem wymurowanie kolejnej ściany w pionie lub poziomie pod kątem, jeśli zdecydujesz się na takie wejście. Ściany osadź na fundamencie z kruszyw lub suchym betonie. Nie zapomnij o zamocowaniu zawiasów w odpowiednich miejscach. Zadbaj też o oryginalne efektownie wyglądające drzwi do piwniczki ogrodowej, które jednocześnie będą stanowiły solidną barierę dla postronnych osób.

Wentylacja w ziemiance ogrodowej

Każda ziemianka wymaga systemu wentylacji, który odpowie za wymianę powietrza. Możesz przygotować otwory pod rury wentylacyjne już na etapie wylewania stropu lub ścian. Świetnie prezentuje się wentylacja w ziemiance w postaci rur pionowo wychodzących przez strop, które z wierzchu są zakończone daszkami.

Jakie rośliny posadzić na ziemiance ogrodowej?

Istnieje kilka powodów, dla których na powierzchni gotowej piwniczki ogrodowej warto zasadzić roślinność. Jest to dodatkowa izolacja termiczna, element poprawiający wygląd i chroniący wierzchnie warstwy izolacji oraz wysypanej ziemi. Ze względu na cienką warstwę gruntu ziemia szybko traci wilgoć. Warto zatem wybrać rośliny ogrodowe lubiące suche i nasłonecznione stanowiska. Na powierzchni gotowej ziemianki ogrodowej znajdą dla siebie miejsce szybko rozsiewające się byliny i drobne krzewy.

Dlaczego warto zdecydować się na piwnicę ogrodową?

Gotowa piwniczka ogrodowa z pewnością będzie wzbudzała w Tobie sporo satysfakcji. Samodzielny projekt i wykonanie to powód do dumy, ale też możliwość stworzenia konstrukcji najlepiej odpowiadającej Twoim potrzebom. Sam przygotujesz w niej odpowiednią ilość miejsca na butelki na wino, skrzynki z owocami lub półki na przetwory. Piwniczka ogrodowa toteż świetna dekoracja przestrzeni przed domem. Nada jej wyjątkowego charakteru i sprawi, że stanie się jeszcze bardziej przytulna.