Jak uprawiać i pielęgnować chryzantemy?

Chryzantemy to jedne z najpopularniejszych jesiennych roślin kwitnących. Kiedyś uznawane były za kwiaty nagrobne, dziś można spotkać chryzantemy przed domem czy na balkonie. Nic dziwnego! Są one bardzo eleganckie, a do tego występują w wielu różnych odmianach, więc można tworzyć z nich wyjątkowe kompozycje. Jak uprawiać chryzantemy w ogrodzie? Oto nasze sprawdzone porady!

Chryzantemy w ogrodzie – co to za kwiaty?

Chryzantemy to rośliny ogrodowe wieloletnie z rodziny astrowatych. W grupie tej znajduje się kilkadziesiąt gatunków i mnóstwo odmian, które każdej jesieni zachwycają nas swoją barwą czy wielkością kwiatów. Dorastają do różnych rozmiarów. Zwykle można spotkać takie, które mierzą od 30 do 100 cm. Najciekawsze są jednak kwiatostany tych roślin, gdyż właściwie każdy gatunek proponuje coś zupełnie innego. Niektóre są pełne, inne drobne, jeszcze inne kuliste, a także parasolowate czy pomponowate. Jeśli chodzi o barwy, to najczęściej spotkać można białe, kremowe, żółte, pomarańczowe, różowe, fioletowe oraz czerwone. Oczywiście kolory mają przeróżne odcienie i intensywność, więc nawet, stawiając obok siebie dwie żółte chryzantemy, możesz mieć wrażenie, że to zupełnie inne kwiaty.

Jak uprawiać chryzantemy?

Chryzantemy to gatunki, które uprawia się łatwo, dlatego, nawet jeśli dopiero zaczynasz przygodę z ogrodem, śmiało możesz się nimi zainteresować. Najbardziej lubią stanowiska słoneczne i ciepłe. Należy także zadbać, aby były osłonięte przed wiatrem, ponieważ znacznie je to osłabia. Nie lubią również przeciągów. Dodatkowo potrzebują odpowiednio dobranego podłoża. Ciężka, gliniasta, podmokła ziemia nie sprzyja im i często doprowadza do ich obumierania. Źle czują się także w kwaśnej ziemi. Zdecydowanie preferują żyzne, przepuszczalne podłoże o odczynie zasadowym. Co więcej, to jak przygotujesz dla nich glebę, będzie miało wpływ na to, czy roślina przetrwa zimę. Oczywiście chryzantema w doniczce także będzie świetnie rosła. Musisz zadbać jedynie o odpowiednią średnicę pojemnika, otwory pozwalające na odpływanie wody oraz wysokiej jakości, żyzną ziemię do kwiatów.

Pielęgnacja chryzantem

Najważniejsze w pielęgnacji chryzantem jest ich podlewanie. Nie chodzi tylko o to, aby były regularnie nawadniane, ale także o samą technikę. Przede wszystkim naraz nie powinny dostawać zbyt dużo wody, gdyż może to prowadzić do pojawienia się chorób oraz gnicia korzeni. Dodatkowo istotne jest, aby lać wodę na podłoże, a nie na kwiaty i liście. Rośliny te źle znoszą suszę, ponieważ mają płytki system korzeniowy. Jeśli nie będą regularnie nawadniane, szybko zwiędną. Poza tym chryzantemy wymagają częstego pielenia, gdyż dość często w ich donicach pojawiają się chwasty, które odbierają składniki odżywcze i zaburzają wzrost. To szczególnie istotne w przypadku młodych sadzonek. Warto także od czasu je odżywić za pomocą nawozów. Wiosną najlepiej sprawdzą się te azotowe, a latem potasowo-fosforowe. Dobrą opcją są także samodzielnie wykonane, organiczne nawozy, takie jak kompost czy gnojówka z pokrzyw. Jeśli chcesz przedłużyć okres kwitnienia, warto na bieżąco usuwać obumarłe kwiatostany.

Jak przycinać chryzantemy?

Jeśli chodzi o chryzantemy, to tak samo jak istotne w pielęgnacji jest nawadnianie, tak ważne jest skracanie. Dzięki niemu możesz uzyskać lepszy rozrost rośliny, uchronić ją przed gniciem, a także uzyskać obfite kwitnienie. Jak przycinać chryzantemy i kiedy najlepiej to zrobić? Pierwszy raz wierzchołki pędów należy przyciąć o około 2 cm, 2 tygodnie po ich włożeniu do ziemi. Kolejne cięcie powinno z kolei nastąpić po pierwszych przymrozkach, a więc z końcem jesieni lub początkiem zimy. Wtedy należy już postąpić drastyczniej i ściąć roślinę do około 10-20 cm nad glebą. Nie martw się, z pewnością odrośnie! Ten zabieg należy powtarzać co roku. Istotną odpowiedzią na to, jak przycinać chryzantemy jest także to, żeby używać tylko ostrych nożyc ogrodowych. W innym przypadku możesz wyrządzić roślinie krzywdę.

Kiedy siać chryzantemy?

Zastanawiasz się, kiedy siać chryzantemy? Wszystko zależy od wybranego sposobu. Jeżeli masz sadzonki chryzantemy, możesz włożyć je do gruntu od maja do początku jesieni, a więc do końca września. O tym jak sadzić chryzantemy poprawnie, opowiemy w dalszej części artykułu. A kiedy siać chryzantemy z nasion? Również w tym samym okresie! Warto jednak wspomnieć, że uprawianie gotowych już sadzonek jest znacznie łatwiejsze, niż wysiewanie nasion, więc jeśli masz możliwość i zależy Ci na sprawnym wzroście rośliny, lepiej wybrać tę drogę.

Jak sadzić chryzantemy?

Jak sadzić chryzantemy, aby pięknie się rozwijały? To bardzo proste! Wystarczy pięć kroków i odrobinę cierpliwości!

1. Spulchnij i przygotuj glebę
2. Wykop dołek, który będzie dwa razy większy niż bryła korzeniowa rośliny
3. Wyłóż całość drenażem
4. Delikatnie zasyp całość
5. Podlej niewielką ilością wody (jeśli ziemia była mocno wilgotna, ten krok możesz pominąć)

To tyle! Pamiętaj, żeby nie sadzić roślin zbyt blisko siebie. Najlepiej zostawić im minimum pół metra przerwy między jedną a drugą. Dzięki temu unikniesz nie tylko nachodzenia na siebie czy łączenia korzeni, ale także przenoszenia chorób, gdyby któraś z nich się czymś zaraziła.

Chryzantema uprawa – co zrobić, gdy łodyga się łamie?

Kiedy sadzonki zaczną rosnąć i zauważysz, że się kładą lub uginają, zapewnij im podpórki, ponieważ, gdy pojawią się kwiaty, poszczególne łodygi mogą się nawet złamać. Możesz wybrać bambusowe, drewniane lub plastikowe paliki. Zwróć tylko uwagę na to, aby nie były ostre, bo mogą uszkodzić roślinę. Dbaj także o to, aby usuwać wszystkie przekwitłe suche kwiaty i liście, a także połamane łodygi. Co ciekawe, większość chryzantem lubi pulchną glebę, dlatego warto posadzić je w miejscu, w którym nie chodzi się zbyt często. Bowiem przechadzanie się i udeptywanie gleby wokół roślin sprawia, że staje się ona cięższa i bardziej zbita.

Chryzantema uprawa – jak pozbyć się szkodników?

Dobrze jest też mieć świadomość, że chryzantemy są atrakcyjnym kąskiem dla szkodników, dlatego często można spotkać się z destrukcyjnym działaniem ślimaków, mszyc czy gąsienic. Najlepiej jest pozbyć ich się za pomocą specjalnych preparatów, ponieważ nawet jeśli je zdejmiesz i wyrzucisz, z pewnością wrócą. Dodatkowo chryzantemy często cierpią z powodu chorób wywoływanych przez grzyby, np. rdzy białej czy szarej pleśni. Właśnie dlatego tak ważne jest, aby roślinę podlewać od dołu, a nie na liście. Jeśli widzisz chore elementy, natychmiast bez żalu je usuń, aby nie przeniosło się to na dalszą część rośliny.

Jak przezimować chryzantemy w ogrodzie?

Chryzantemy są roślinami wieloletnimi, dlatego możesz cieszyć się nimi przez długi czas. Jeśli jednak chcesz, aby tak było, musisz zadbać o to, aby przetrwały chłodne dni. Nie wszystkie z nich są mrozoodporne, więc należy zabezpieczyć je we właściwy sposób. Jak przezimować chryzantemy? W okresie wegetacyjnym należy okryć je igliwiem, liśćmi, innym materiałem organicznym lub agrowłókniną. Szczególnie ważne jest to przy odmianach z większymi kwiatami, gdyż te o drobnych kwiatostanach, mają nieco większą odporność na niskie temperatury. Co istotne, w czasie zimowania chryzantemy także są narażone na różnego rodzaju choroby, np. grzybowe. Warto więc spryskiwać je organicznymi preparatami, np. z mniszka czy skrzypu, które pomogą pozbyć się problemu. W przypadku roślin umieszczonych w donicach nie musisz martwić się o zimowanie. Wystarczy, że przeniesiesz rośliny do chłodnego, jasnego pomieszczenia, a z pewnością przetrwają. W okresie wegetacji chryzantemy nie potrzebują dużo podlewania. Wystarczy delikatnie nawodnić je raz w miesiącu.

Chryzantemy na balkonie i przed dom

Jeszcze kilka lat temu, chryzantemy uznawano za kwiaty nadające się wyłącznie jako ozdoba nagrobków. Na szczęście dziś się to zmieniło i rośliny te pojawią się w wielu różnych miejscach. Np. chryzantema na balkon, taras czy jako ozdoba frontu domu to świetny pomysł! Jeżeli chcesz udekorować swoją przestrzeń właśnie nimi, przede wszystkim zastanów się nad kolorem i formą. Tak jak opisywaliśmy wcześniej, są to kwiaty o różnych obliczach. Chryzantemy na balkonie zazwyczaj stanowią dopełnienie reszty dekoracji, dlatego warto przemyśleć ich zakup. W Twoim domu króluje styl minimalistyczny? Chryzantema na balkon, która będzie idealnie wpisywać się w ten vibe, to np. Aluga White, mająca duże, kuliste, białe kwiaty. Gwarantujemy, że będzie prezentować się elegancko, ale nie będzie rzucać się nadmiernie w oczy. A może wręcz przeciwnie, Twój balkon to feeria barw i wzorów? Koniecznie postaw na nieco drobniejsze kwiaty w różnych odcieniach tego samego koloru. Np. możesz poruszać się wokół pomarańczowego, różowego lub czerwonego. Przy stylu boho z pewnością sprawdzą się chryzantemy o kwiatach w kształcie parasolowatym lub igiełkowym, w jasnych kolorach, np. białym, pastelowym żółtym czy tzw. baby pink. Musimy też wspomnieć, że szczególnie jesienią, warto postawić chryzantemy przed domem. Jeżeli masz miejsce na froncie, możesz śmiało zrobić kompozycję, którą będą tworzyć dynie, liście i chryzantema właśnie. W takim przypadku najlepiej sprawdzą się odmiany burgundowe, purpurowe lub pomarańczowe. Może być to taka sama odmiana, jak chryzantema na balkon, którą wybrałeś.

Chryzantemy na tarasie

Warto też wspomnieć, że dobrym pomysłem są chryzantemy na tarasie, który ma dużą powierzchnię. Te rośliny idealnie wypełnią całą przestrzeń i sprawią, że stanie się ona przytulniejsza. Możesz posadzić je np. w dużych wiklinowych koszach, co świetnie wpisze się w styl rustykalny. Z kolei włożenie ich do kamiennych, ciężkich pojemników sprawi, że nabiorą bardziej industrialnego klimatu. Jeśli chodzi o chryzantemy na tarasie, to najlepiej wybierać drobnokwiatowe odmiany, ponieważ szybko i obficie się rozrastają.

Kwiat chryzantema cięty – idealna ozdoba do domu

Nie możesz pozwolić sobie na chryzantemy na balkonie, a marzysz o ich posiadaniu? Wykorzystaj te rośliny jako element dekoracji Twojego wnętrza! Jeśli nie masz w mieszkaniu zbyt wysokich temperatur, prawdopodobnie przetrwa w nim chryzantema w doniczce, więc jeśli preferujesz ten sposób uprawy, możesz spróbować. Najczęściej jednak do dekoracji domu, wybierane są cięte egzemplarze, które idealnie wyglądają w wysokich wazonach, np. na konsoli w przedpokoju, jako ozdoba stołu w jadalni czy po prostu w salonie na stoliku kawowym. Jeżeli obawiasz się zbyt „żałobnego” efektu, możesz postawić na drobnokwiatowe chryzantemy, które przypominają nieco margerytki i skomponować z nich kolorowe bukiety.

Chryzantema uprawa – różne gatunki

Na koniec wspomnimy jeszcze o 12 różnych odmianach chryzantem, które być może znajdą swoje miejsce w Twoim ogrodzie lub domu!

1. Monaco
   Często wybierane jako chryzantema na balkon. Jest to drobnokwiatowa odmiana, niska, dorastająca do 30 cm, która kwitnie na czerwono.
    
2. Apollo
   Największym atutem tej odmiany jest mrozoodporność. Kwiat chryzantema ten ma unikatowy wygląd, gdyż wybarwia się on na kolor pomarańczowo-czerwony.
    
3. Madonna
   Odmiana wielkokwiatowa, która rośnie nawet do metra wysokości. Kwitnie na biało.
    
4. Aluga White
   Kolejna propozycja z dużymi, białymi kwiatami, które mają kulisty kształt.
    
5. Carmen
   Drobnokwiatowa, kwitnąca na czerwono odmiana, którą charakteryzuje stosunkowo duża wysokość. Dorasta do 50 cm. Ten rodzaj sprawdza się jako chryzantemy przed domem, np. posadzony wzdłuż podjazdu.
    
6. Madam
   Odmiana wielkokwiatowa, która kwitnie na żółto. Te rośliny dorastają do około 80 cm. Mogą być wykorzystane jako ozdobne chryzantemy na tarasie.
    
7. Borealie Orange
   Jest to jedna z najchętniej wybieranych roślin, ponieważ posiada duże, złociste kwiaty. Przez to wygląda naprawdę imponująco.
    
8. Amiko Pink
   Kwiat chryzantema ta ma różowy, delikatny i subtelny. Jest to odmiana letnia.
    
9. Beatrice
   Całoroczna roślina, która wyróżnia się ciemnoczerwonymi kwiatami. Często wybierana do obsadzenia ścieżek w ogrodzie.
    
10. Bronzefeurer
    Osiąga około 50 cm wysokości i ma wyjątkowe kwiaty w kolorze złota i brązu. Wystarczy, że postawisz te chryzantemy przed domem w ciężkich kamiennych donicach, a z pewnością uzyskasz piorunujący efekt.
     
11. Celia
    Późna, drobnokwiatowa odmiana, kwitnąca na żółto. Idealnie sprawdzi się jako chryzantema w doniczce przy altance lub na tarasie.
     
12. Burma
    To ciekawy okaz, gdyż jej kwiaty są różowe, ale mają znacznie ciemniejszy środek, co daje efekt ombre.

Mamy nadzieję, że teraz już wiesz, jak sadzić chryzantemy na balkonie, w ogrodzie czy przed domem. Stworzyliśmy ten artykuł tak, aby stał się dla Ciebie kompendium wiedzy, na temat odmian tych wyjątkowych roślin, a także wszystkich niezbędnych zagadnień, takich jak: kiedy siać chryzantemy, jak wygląda ich uprawa czy jaką pielęgnację lubią chryzantemy w ogrodzie. Pamiętaj, aby stosować się do zaleceń, dotyczących tego jak przycinać chryzantemy i jak je podlewać, a z pewnością wyhodujesz piękne okazy! Jeśli chcesz wiedzieć więcej o tym jak powinno wyglądać prawidłowe sadzenie roślin do skrzynek balkonowych i pojemników, wejdź na naszego bloga!