Czy warto budować dom kanadyjski lub szkieletowy?
2022-12-10

Dom kanadyjski to typ budynków zdobywający coraz więcej zwolenników także w naszym kraju. Ma formę konstrukcji drewnianej szkieletowej i jest użytkowany jako obiekt całoroczny. Czy warto budować dom szkieletowy w naszych warunkach klimatycznych?
Budynki drewniane w naszym kraju kojarzą się głównie z dawną wiejską zabudową. Tymczasem dom kanadyjski to typ konstrukcji, który charakteryzuje się całkiem odmiennym podejściem do materiału. Fala popularność tego rozwiązania napłynęła z Ameryki Północnej i wielu krajów Europy, a wreszcie trafiła też do Polski. Czym charakteryzują się konstrukcje drewniane szkieletowe, dlaczego nie mają dobrej opinii i czy warto w nie inwestować?
Dom szkieletowy – co to jest?
Od tysięcy lat w naszej szerokości geograficznej są wznoszone domy z drewna. Ten surowiec jest łatwo dostępny i przyjazny w obróbce, dlatego z reguły był pierwszym wyborem dawnych konstruktorów. Jednak wraz z rozwojem budownictwa murowanego domy drewniane zaczęły być wypierane. Obecnie wracają za sprawą popularności budownictwa szkieletowego pochodzącego z Ameryki Północnej.
W powszechnym języku bardzo często naprzemiennie stosowane są pojęcia dom kanadyjski, drewniany, szkieletowy, a także skandynawski. Zacznijmy zatem od uporządkowania wszystkich informacji. Domy kanadyjski to określenie, które używa się w odniesieniu do budynków drewnianych, najczęściej budowanych w konstrukcji szkieletowej. W tych obiektach wykonuje się szkielety z grubych profili z sezonowego drewna, które wypełniane są deskami lub płytami drewnopochodnymi.
Domek kanadyjski to nazewnictwo, które ugruntowało się w naszym kraju, choć nie do końca odnosi się do pierwowzoru. Konstrukcją typową dla kanadyjskich obszarów są domy z bali, a zatem wykonywane podobnie do naszych góralskich chat. Z kolei konstrukcja szkieletowa drewniana rozwinęła się na całym obszarze Ameryki Północne, a zatem w USA i Kanadzie. Ze względu na stosowanie tych samych jednostek miar w Kanadzie i Polsce, mówimy w tym kontekście właśnie o kanadyjkach, rzadziej o amerykankach.
Domy kanadyjskie czy skandynawskie?
Pozostaje jeszcze wyjaśnienie różnic pomiędzy budynkami kanadyjskimi i skandynawskimi. Domy skandynawskie lub szwedzkie opierają swoją konstrukcję właśnie na budynkach szkieletowych drewnianych. Jednak w Skandynawii te konstrukcje przeszły pewną metamorfozę i obecnie wyróżniają się kilkoma detalami. Nazewnictwo odnosi się zatem do rejonu, z którego przybyły do Polski projekty budynków, natomiast cały czas jest to dom szkieletowy drewniany.

Dom kanadyjski a prefabrykowany: różnice
W języku potocznym spotyka się wymienne stosowanie pojęcia budynku kanadyjskiego i domu z prefabrykatów. W tym wypadku różnice są jednak bardziej widoczne i łatwiejsze do wyjaśnienia.
Domy z prefabrykatów drewnianych to konstrukcje przygotowywane w warunkach fabrycznych. Na taki obiekt składają się proste odcinki ściany, które następnie łączy się w całość już na budowie. W gotowych prefabrykatach są już izolacje, poprowadzone przewody, a często także wstawiona stolarka okienna. Prace budowlane ograniczają się do skręcenia modułów i zamocowania ich do wylanych kilka miesięcy wcześniej fundamentów.
Najważniejszą różnicą jest czas budowy. Domy prefabrykowane wznosi się zaledwie w kilka dni, co stanowi dużą przewagę nad domem szkieletowym. Cena takiego budynku z reguły jest też nieco niższa, jednak nie są to wyraźne różnice. W przypadku domów kanadyjskich istnieje większa dowolność projektowa. Można wybrać niemal dowolną konstrukcję o dowolnej powierzchni i kilku kondygnacjach. Domy prefabrykowane to przede wszystkim parterowe obiekty o prostych geometrycznych bryłach.
Domy kanadyjskie – co je wyróżnia?
Dla przybliżenia charakterystycznych cech domów kanadyjskich i wskazania różnic pomiędzy nimi a budynkami murowanymi warto opowiedzieć nieco o tym, jak zbudować dom szkieletowy. Wznoszenie konstrukcji rozpoczyna się od wylania płyty fundamentowej i jest to w zasadzie jedyny murowany element w całym obiekcie. Po wylaniu fundamentu należy odczekać około trzech miesięcy do całkowitego związaniu betonu i ustabilizowania się podłoża.
Fundamenty wylewne są najczęściej jesienią, a na wiosnę rozpoczyna się właściwy etap budowy domu szkieletowego. Na początek do fundamentów mocuje się pionowe belki spinane poprzecznymi wzmocnieniami, które stanowią szkielet. W tej samej konstrukcji wykonuje się stropy i więźbę dachową. Do budowy wykorzystywane jest specjalnie wytwarzane i sezonowane drewno konstrukcyjne. Jakie wymiary drewna na dom szkieletowy najczęściej się stosuje? Przy ścianach zewnętrznych są to belki o przekrojach około 140 mm, wewnątrz profile mają 38 mm.
Szkielet drewniany wypełnia się z zewnątrz drewnem w postaci desek, czasem płyt OSB pokrywanych tynkiem. Z kolei od wewnątrz można zastosować płyty drewnopochodne, a także płyty gipsowo-kartonowe. Dzięki temu istnieje możliwość wykończenia wnętrza budynku w niemal dowolnej stylistyce.
Całoroczny domek kanadyjski w Polsce musi być ocieplony. Na izolację cieplną wybierana jest wełna mineralna, która dobrze wpasowuje się w nierówności konstrukcji. Izolacja układana jest wewnątrz ścian pomiędzy deskami frontowymi a wewnętrznym wykończeniem. Rolki wełny układa się także wewnątrz stropów, a wraz z izolacją akustyczną w ścianach działowych. Również wewnątrz ścian prowadzone są przewody instalacji elektrycznej, wodnej i gazowej. Dzięki temu budynek wewnątrz ma bardzo dużo wolnej i ustawnej przestrzeni.
Zalety domów szkieletowych
Zastanawiasz się jak zbudować dom szkieletowy z drewna i czy w ogóle warto podejmować się tego zadania? Przedstawienie zalet budownictwa szkieletowego powinno Ci pomóc w podjęciu decyzji. Eksperci po stronie zalet najczęściej wymieniają następujące cechy:
- krótki czas realizacji – nie licząc wylewania fundamentów, czas wznoszenia całej konstrukcji budynku wynosi kilka tygodni;
- możliwość budowy w zimie – do wzniesienia budynku nie potrzeba dodatnich temperatur, dlatego można budować je także w okresie zimowym. Jedyną przeszkodą są opady deszczu i śniegu;
- przystępna cena – domy szkieletowe są tańsze w budowie choćby ze względu na krótszy czas realizacji. Cena wynika też z dostępności materiału, a na to ile kosztuje dom z bali i budynek szkieletowy wpływa też sposób jego wykończenia;
- budynek o charakterze ekologicznym – drewno jest surowcem odnawialnym i przetwarzalnym, a w czasie produkcji domu nie dochodzi do żadnych zjawisk chemicznych polegających na wiązaniu mieszanek cementowych i polimerowych. W związku z tym obiekty szkieletowe uznawane są za bardziej ekologiczne niż murowane;
- dowolne możliwości przebudowy – poza przepisami prawa budowlanego, nie ma większych ograniczeń, jeśli chodzi o przebudowę i rozbudowę budynków. Dobudowanie dodatkowego pomieszczenia, wyburzenie otworu na drzwi, a nawet dobudowa drugiej kondygnacji są stosunkowo łatwe do przeprowadzenia.
Czy warto budować domy szkieletowe zamiast murowanych?
Każdy typ konstrukcji budowlanej ma swoje mocniejsze i słabsze strony. Wybór odpowiedniego tak naprawdę polega na tym, żeby określić najbardziej pożądane cechy, a potem wybrać konstrukcję, która ma ich najwięcej. Zatem zamieńmy pytanie o to, czy opłaca się budować dom kanadyjski, na „kiedy” warto go zbudować.
Budynki szkieletowe typu kanadyjskiego warto wybudować w sytuacji, kiedy zależy Ci na szybkim wykonaniu budowli. Wzniesienie obiektu razem z przygotowaniem fundamentów nie zajmie dłużej niż 4 - 6 miesięcy. Możesz zacząć prace jesienią, a na wiosnę już wykańczać wnętrze obiektu, a nawet zamieszkać w nim. Jeśli nie masz oporów przed nowinkami technologicznymi i jesteś w stanie zaakceptować, że Twój dom jest z drewna, będziesz zadowolony z wyboru.
Dom szkieletowy ma też pewne ograniczenie, które wynikają z jego konstrukcji. Przy płycie fundamentowej nie ma możliwości budowy piwnicy, co ogranicza ilość miejsca na pomieszczenia techniczne. Musisz to uwzględnić, planując źródło ogrzewania domu, ponieważ montaż kotła węglowego w drewnianym budynku nie jest dobrym pomysłem. W związku z tym taka konstrukcja sprawdzi się głównie jako mieszkanie dla małych rodzin chcących inwestować w instalacje fotowoltaiczne i pompy ciepła.
Mity na temat szkieletowych domów drewnianych

Domy szkieletowe to technologia, która przywędrowała do Polski już pod koniec XX wieku. Wtedy jednak w naszym kraju nie było jeszcze odpowiednich wykonawców i wiele postawionych budynków mocno odbiegało od założeń tego budownictwa. Powstało wówczas dużo mitów, które w przestrzeni publicznej funkcjonują do dziś.
Jeden z najważniejszych mitów dotyczy nieszczelności tych obiektów, co kwalifikuje je w zasadzie tylko do roli domków letniskowych. Tymczasem prawidłowo zaprojektowane i wykonane domki kanadyjskie z powodzeniem mogą służyć jak budynki całoroczne. Co więcej, dobór dobrej wełny izolacyjnej pozwala utrzymać dużą szczelność obiektu pomimo zastosowania cieńszych ścian. Ważne jest jednak, żeby pracę wykonywali doświadczeni i kompetentni specjaliści z tej dziedziny.
Czasem pojawiają się głosy dotyczące krótkiej żywotności domów szkieletowych. Na ile lat przewidziane są takie konstrukcje? Większość wykonawców daje około 30 lat gwarancji na konstrukcję. Jednak przy dobrej pielęgnacji i regularnych naprawach budynek wytrzyma w dobrym stanie nawet ponad 100 lat. Jeśli cegły i pustaki zastąpią elementy drewniane, wcale nie oznacza to, że budynek nie wytrzyma w dobrym stanie takiego okresu. Po tym czasie jego zburzenie i postawienie nowego będzie dużo łatwiejsze niż przy budynkach murowanych.
Poznając zalety i wady domu szkieletowego, łatwiej podejmiesz decyzje dotyczące jego budowy. W poradnikach blogowych na stronie bricomarche.pl znajdziesz wiele innych wskazówek dotyczących prac budowlanych. Jeśli chcesz dowiedzieć się, jak samemu zbudować dom i poszerzyć swoją wiedzę z zakresu prac remontowych, znajdziesz tu wartościowe informacje.