Co wybrać – piec na ekogroszek czy na pelet?

Wybór rodzaju ogrzewania i pieca to jedna z najważniejszych decyzji na etapie budowy domu, wydatki na ogrzewanie stanowią bowiem największy procent kosztów związanych z użytkowaniem budynku. Warto zatem przeanalizować jak najwięcej aspektów dotyczących różnych sposobów ogrzewania, porównać koszty nie tylko zakupu, lecz także eksploatacji czy wreszcie zastanowić się nad uciążliwością ich obsługi. Ostatnio bardzo często pojawiają się zapytania dotyczące ogrzewania za pomocą pieca na ekogroszek oraz pieca na pelet, a zwłaszcza różnic między nimi, dlatego zapraszamy do lektury krótkiego tekstu na ten temat.

Ekogroszek czy pelet? Porównanie paliw

Ekogroszek to nic innego jak węgiel, ale w kawałkach o niewielkiej granulacji (8-25 mm), przeznaczony do kotłów z podajnikiem ślimakowym. Dostępny jest zarówno luzem (głównie na składach węgla), jak i w wersji workowanej – nieco droższej, ale wygodniejszej do transportu, przechowywania i użycia, do zakupienia przede wszystkim w marketach budowlanych. Jako ekogroszek sprzedaje się węgiel kamienny o wysokiej wartości opałowej (kaloryczności), a także gorszy jakościowo ekogroszek z węgla brunatnego, tzw. miękki. Trzeba tutaj wspomnieć, że w województwie śląskim, od 1 września nie wolno już palić węgla brunatnego. Poza wartością opałową bardzo istotnym parametrem ekogroszku jest wilgotność, czasami podawana na opakowaniu. Warto wiedzieć, że zbyt wilgotny węgiel nie pali się dobrze i wydajnie, poza tym wilgotne paliwo może powodować korozję zasobnika i elementów pieca. Koszt zakupu tony ekogroszku, zależnie od kaloryczności, to ok. 700-800 zł.
 

Pelet (z ang. pellet) to materiał opałowy produkowany z odpadów drzewnych (trocin, wiórów, zrębków), sprasowanych pod wysokim ciśnieniem do postaci niewielkich walców o średnicy 6-25 mm i długości do kilku centymetrów. Pelet przeznaczony jest do kotłów z automatycznym podajnikiem, dzięki czemu jest paliwem bardzo wygodnym. Sprzedawany jest w workach o masie 15 kg. Pelet ma mniejszą kaloryczność (z reguły 18000 MJ/kg), podczas gdy ekogroszek większą (22 000-27 000 MJ/kg), a to oznacza, że musimy go zużyć znacznie więcej, aby ogrzać budynek o tej samej kubaturze. Poza tym paliwo w postaci peletu ma większą objętość, czyli na jego składowanie także będziemy potrzebowali więcej miejsca w kotłowni lub garażu. Lepiej nie przechowywać peletu bez zadaszenia, bo paliwo po prostu zamoknie. Koszt zakupu tony peletu to wydatek 800-900 zł. Przy zakupie, warto zwrócić uwagę na certyfikowany znak Din plus umieszczony na worku,który jest wynacznikiem dobrej jakości.

 

Porównanie ceny kotłów

Instalacje grzewcze, w których mogą funkcjonować piece na ekogroszek lub na pelet, są takie same. Różne jest jedynie źródło ciepła – inne są bowiem piece przystosowane do spalania ekogroszku, a nieco inne do spalania peletu. Porównując ceny pieców o podobnych charakterystykach pod względem mocy (np. piece 15 kW, czyli dla domu o powierzchni do 150 m2), można stwierdzić, że bardziej kosztowny jest zakup pieca na pelet, a różnice sięgają tutaj nawet 30%. Piec na ekogroszek o takiej mocy kupimy już za kwotę 7000 do 8000 zł, podczas gdy piec na pelet będzie kosztował ponad 10000 zł.

Czy palenie peletem się opłaca?

To bardzo często zadawane pytanie. Zarówno sam pelet jako paliwo, jak i piec do jego spalania są droższe od ekogroszku, dlatego wiele osób ma wątpliwości. Odpowiedź nie jest jednak tak jednoznaczna, jak się wydaje. Prawdą jest, że pelet jest nieco droższym sposobem na ogrzewanie budynków, jest jednak znacznie bardziej wygodny i, co istotne, bardziej ekologiczny niż ekogroszek. Na czym polega ta wygoda? Przede wszystkim na bardzo czystym procesie spalania - bez uciążliwego pyłu i sadzy, których nie unikniemy, korzystając z ekogroszku. Poza tym podczas spalania 1 tony węgla powstaje aż 150 kg popiołu, a podczas spalania 1 tony peletu tylko 2,5 do 5 kg! Piece na pelet mają także precyzyjne systemy sterujące oraz zapalarki elektryczne, co też  zmniejsza uciążliwość ich obsługi. Korzystanie z peletu pozwala zatem oszczędzić mnóstwo czasu koniecznego na uciążliwe i częste czyszczenie pieca oraz wynoszenie popiołu, co zdecydowanie rekompensuje wyższe koszty zakupu samego paliwa. Warto tu również wspomnieć aspekt ekologiczny związany z wyborem rodzaju pieca, bo podczas spalania peletu uwalnia się tylko znikoma ilość dwutlenku węgla, znacznie mniejsza niż podczas spalania ekogroszku. Ten aspekt jest na pewno warty uwzględnienia, zresztą powstają już pierwsze regulacje prawne w tym zakresie. W województwie śląskim powstała tzw. uchwała antysmogowa, zgodnie z którą od 1 września 2017 na terenie całego województwa nie można stosować węgla brunatnego ani innych paliw produkowanych na jego bazie. Nie można montować nowych pieców do spalania ekogroszku z węgla brunatnego. Należy się spodziewać, że wzorem województwa śląskiego pójdą także inne samorządy i palenie ekogroszkiem z węgla brunatnego będzie już wkrótce zabronione, a w to miejsce władze zaproponują dotacje lub dopłaty do wymiany starych pieców. Będzie to też zgodne z europejskimi tendencjami, bo w Europie Zachodniej pelet jest coraz bardzie popularny. 

Najczęściej zadawane pytania

Co jest tańsze w ogrzewaniu domu: piec na ekogroszek czy na pelet?

Opłacalność ogrzewania ekogroszkiem lub peletem zależy od aktualnych cen paliw, ich wartości opałowej oraz sprawności konkretnego kotła. Ekogroszek zazwyczaj charakteryzuje się wyższą kalorycznością, wynoszącą około 24-28 MJ/kg, podczas gdy pelet drzewny osiąga najczęściej 16-19 MJ/kg. Oznacza to, że do uzyskania podobnej ilości energii potrzeba zwykle większej masy peletu. Nie przesądza to jednak o kosztach ogrzewania, ponieważ znaczenie mają również ceny za tonę, sprawność spalania i wydatki związane z obsługą urządzenia. Najlepiej porównać koszt jednej kilowatogodziny użytecznego ciepła, uwzględniając wartość opałową i sprawność kotła.

Który kocioł wymaga mniej obsługi: na ekogroszek czy na pelet?

Kotły na pelet są zazwyczaj wygodniejsze w codziennym użytkowaniu, ponieważ nowoczesne modele wyposażone są w automatyczne podajniki, elektryczne zapalarki i systemy sterowania procesem spalania. Dobrej jakości pelet wytwarza również stosunkowo niewielką ilość popiołu, co ogranicza częstotliwość czyszczenia urządzenia. Kotły na ekogroszek także mogą pracować automatycznie, jednak zwykle wymagają częstszego usuwania popiołu oraz czyszczenia sadzy i osadów. W obu przypadkach konieczne jest regularne uzupełnianie paliwa, kontrolowanie stanu palnika oraz wykonywanie przeglądów. Rzeczywista częstotliwość obsługi zależy od konstrukcji kotła i jakości opału.

Czy pelet zajmuje więcej miejsca podczas przechowywania niż ekogroszek?

Pelet drzewny ma zazwyczaj mniejszą gęstość nasypową i niższą wartość opałową na kilogram niż ekogroszek, dlatego przechowywanie zapasu paliwa dostarczającego taką samą ilość energii może wymagać większej przestrzeni. Pelet sprzedawany jest najczęściej w workach, które należy składować w suchym, zadaszonym i odpowiednio wentylowanym miejscu. Kontakt z wilgocią może powodować pęcznienie oraz rozpad granulek, utrudniając pracę podajnika. Ekogroszek również powinien być chroniony przed zawilgoceniem, ponieważ mokry opał może zmniejszać efektywność spalania i sprzyjać korozji elementów kotła. Przy wyborze systemu ogrzewania warto uwzględnić dostępną powierzchnię magazynową i wielkość zasobnika paliwa.

Czy w nowym domu można zamontować kocioł na ekogroszek lub pelet?

Możliwość montażu kotła na ekogroszek lub pelet w nowym domu zależy od obowiązujących przepisów budowlanych, lokalnej uchwały antysmogowej oraz wymagań dotyczących efektywności energetycznej budynku. W wielu regionach Polski obowiązują ograniczenia dotyczące instalowania nowych kotłów na paliwa stałe, a w niektórych miejscach stosowanie węgla jest całkowicie zabronione. Kotły na pelet również muszą spełniać odpowiednie wymagania emisyjne i techniczne, a ich montaż nie jest automatycznie dopuszczony w każdej lokalizacji. Przed zakupem należy sprawdzić aktualne przepisy właściwe dla danej gminy lub województwa, wymagania dotyczące ekoprojektu oraz możliwość prawidłowego wykonania instalacji kominowej i wentylacyjnej.