Oświetlenie biurka – 10 zasad, o których warto pamiętać
2024-09-13
Mogłoby się wydawać, że to naprawdę proste. W końcu co może być trudnego w oświetleniu biurka? Wystarczy postawić lampkę, prawda? Okazuje się jednak, że niekoniecznie. Czasem mimo obecności lampki osoba pracująca przed biurkiem i tak odczuwa bóle głowy, zmęczenie, nie może dostrzec czegoś na ekranie laptopa albo ma wrażenie pogarszania się wzroku. Oświetlenie biurka może mieć duży wpływ na zdolność koncentracji, komfort, wydajność oraz samopoczucie osoby, która wykorzystuje biurko do nauki lub pracy. Warto zatem zadbać o stworzenie jak najlepszych warunków. O tym, jak oświetlić biurko, piszemy w dalszych częściach artykułu.
Dlaczego odpowiednie oświetlenie biurka jest tak ważne?
Światło ma duży wpływ na funkcjonowanie ludzkiego organizmu. Nie bez powodu chodzimy spać, gdy jest ciemno, a budzimy się, gdy jest jasno. To pozostałość pierwotnych mechanizmów, dzięki którym człowiek mógł rozpoznawać porę dnia i dostosowywać do niej swój tryb życia. Dzisiaj oczywiście nie jesteśmy skazani już wyłącznie na słońce, ale światło lamp również może mieć wpływ na samopoczucie, nastrój, poziom energii i wiele innych czynników. Podczas pracy lub nauki przy biurku niezwykle ważna jest koncentracja. Jeśli światło jest zbyt ciemne i przygaszone, znacznie trudniej jest się skupić, a próby mogą prowadzić do szybkiego zmęczenia. Podobnie jest zresztą ze zbyt jasnym światłem, które u niektórych osób może powodować nawet bóle głowy. Ponadto jasne, równomierne światło ułatwia dostrzeganie szczegółów, co ma duże znaczenie zwłaszcza przy wykonywaniu zadań wymagających bardzo dużej precyzji. Dlaczego nie wystarczy wyłącznie oświetlenie sufitowe? Biurka często są ustawione w takich miejscach, do których nie docierają odpowiednie ilości światła umieszczonego na suficie. Z drugiej strony światło lamp wiszących czasem bywa zbyt intensywne i niewygodnie się przy nim pracuje. Dlatego właśnie oświetlenie biurka jest jedynym rozwiązaniem, aby można było się w pełni skoncentrować podczas nauki czy pracy.
10 najważniejszych zasad oświetlenia biurka
1. Planowanie oświetlenia
Zanim wybierze się konkretną lampkę, oświetlenie biurka najpierw trzeba dobrze zaplanować. Warto sprawdzić, czy na blacie biurka znajduje się odpowiednia ilość miejsca na postawienie takiej lampki - jeśli nie, być może lepiej sprawdzi się wysoka lampa podłogowa? Należy również zastanowić się nad tym, jaki rodzaj pracy będzie najczęściej wykonywany przy danym biurku. Inny rodzaj oświetlenia biurka będzie potrzebny osobom, które pracują przed emitującym światło ekranem, inny uczniom, którzy korzystają z notatek i tekstu na papierze albo odrabiają zadania domowe, a jeszcze inny grafikom czy architektom, których praca wymaga dużej precyzji i zwracania uwagi na szczegóły. Należy również zwrócić uwagę, w jakiej części pomieszczenia stoi biurko i jaki efekt da jednoczesne włączenie lampki oraz światła górnego. Te wszystkie czynniki mogą mieć znaczący wpływ na wybór odpowiedniego oświetlenia biurka.
2. Design lampki biurkowej
Design oświetlenia biurka jest mniej znaczący niż na przykład barwa światła czy jego natężenie, ale jednak może mieć wpływ na chęć korzystania z przestrzeni roboczej, zwłaszcza w przypadku dzieci. Warto zwrócić uwagę na najnowsze trendy oświetleniowe i zastanowić się, czy któryś z nich pasuje do estetyki, którą chce się osiągnąć w danym pomieszczeniu. Do nowoczesnych i minimalistycznych wnętrz pasują lampki o prostych, czystych liniach bez zbędnych ozdób. Często są również utrzymane w monochromatycznych barwach - bieli, czerni lub szarości. Lampki w stylu klasycznym charakteryzują się obecnością dekoracyjnych detali, np. abażurów czy podstaw z drewna. Lampka biurkowa w ulubionym kolorze sprawi, że praca stanie się przyjemniejsza.
3. Co powinna mieć odpowiednia lampka biurkowa?
Lampka biurkowa musi spełniać kilka ważnych kryteriów. Podstawa lampki powinna być na tyle ciężka i solidna, aby zapobiec jej przypadkowemu przewróceniu. Nie może jednak zajmować zbyt wiele miejsca na biurku, żeby nie przeszkadzała innym ważnym przedmiotom. Przewód powinien być na tyle długi, aby bez problemu sięgnąć do gniazdka, nawet jeśli biurko jest oddalone od ściany. Zwykle długość przewodu w lampkach biurkowych wynosi od 1,5 do 2 metrów, co daje dużą elastyczność, jeśli chodzi o odpowiednie ustawienie lampki. Dobrze, jeśli lampa biurkowa ma również regulowane ramię, które umożliwia dostosowanie kąta padania światła. Elastyczność w regulacji ramienia pozwala na optymalne oświetlenie różnych części biurka i dostosowanie światła do wykonywania różnych zadań.
4. Gdzie postawić lampkę biurkową?
Bardzo istotne jest to, po której stronie biurka zostanie ustawiona lampka. Ogólna zasada jest prosta - należy ustawić lampkę po stronie tej ręki, która nie jest dominująca - dzięki temu światło pada na obszar pracy, a jednocześnie ręka nie rzuca cienia na miejsce pisania czy czytania. Główka lampki powinna być skierowana bezpośrednio na miejsce pracy. Światło powinno jednak padać pod kątem, a nie pionowo w dół, aby można było uniknąć powstawania odblasków i odbić. Osoby, które pracują przy komputerze, powinny ustawić lampkę biurkową w taki sposób, aby światło nie tworzyło odblasków na ekranie, ale znajdowało się wystarczająco blisko, by oświetlić klawiaturę i myszkę. Koniecznie należy też zwrócić uwagę na to, żeby lampka nie oślepiała użytkownika biurka, a światło nie świeciło bezpośrednio w oczy. Aby dany obszar był oświetlony w bardzo precyzyjny sposób, odległość między nim a żarówką nie powinna przekraczać 35 cm - w przeciwnym razie światło może być za bardzo rozproszone.
5. Barwa światła
Podczas wybierania barwy światła do lampki biurkowej najlepiej kierować się własnymi preferencjami. Jedni lepiej czują się przy zimnym świetle, inni przy ciepłym. Ogólna zasada jest jednak taka - światło neutralne, białe, najlepiej stymuluje koncentrację oraz aktywność. Im cieplejsze światło, tym zdolność do koncentracji może być gorsza. Neutralna biel (4000K - 5000K) przypomina światło dzienne, które jest optymalne dla pracy biurowej, czytania i nauki. Taka barwa światła jest wystarczająco jasna, aby umożliwiać koncentrację, ale jednocześnie nie tak chłodna, aby męczyć oczy. Żarówki emitujące chłodne, białe światło (5000K - 6500K) mogą być wykorzystywane do zadań wymagających dużej koncentracji i precyzji, ale na dłuższą metę taki rodzaj światła bywa męczący. Z kolei ciepła biel (2700K - 3000K) może powodować senność i nie sprzyja koncentracji, dlatego lepiej sprawdza się jako oświetlenie dekoracyjne lub takie w sypialniach.
6. Natężenie światła
Dobra lampka biurkowa powinna zapewniać odpowiednią jasność, dzięki której praca przy biurku będzie komfortowa. Zbyt duża moc żarówki po pewnym czasie będzie męcząca dla wzroku, z kolei zbyt niska może sprawić, że użytkownik nie będzie dokładnie widział wszystkich szczegółów, przez co będzie musiał się schylać, a nawet garbić. Ogólnie przyjęte zalecenie dla natężenia światła na powierzchni roboczej wskazuje, że powinno ono mieścić się w zakresie 400-500 lumenów. Taki poziom światła zapewnia odpowiednią widoczność i komfort podczas pracy biurowej, czytania, pisania czy korzystania z komputera. Niektóre nowoczesne lampki biurkowe są również wyposażone w funkcję regulacji natężenia światła. To przydatne, gdy pracuje się w różnych warunkach oświetleniowych (np. w dzień i w nocy) lub wykonuje różne zadania, które wymagają innego natężenia światła.
7. Dodatkowe źródła światła
W zależności od charakteru pracy dodatkowe źródła światła takie jak lampy stojące lub małe lampki LED mogą oświetlać konkretne obszary pomieszczenia i podnieść komfort pracy czy nauki. Mają one również wpływ na estetykę i atmosferę w miejscu pracy. Oświetlenie dekoracyjne nie może jednak stanowić samodzielnego źródła światła podczas pracy czy nauki. A co z oświetleniem sufitowym? Czy powinno się korzystać jednocześnie z niego oraz z lampki biurkowej? Niekoniecznie - dzięki odpowiednio dobranemu światłu lampki biurkowej można niemal całkowicie zrezygnować z oświetlenia sufitowego. Jednak uruchomienie jednocześnie obu źródeł światła zapobiega powstawaniu silnych kontrastów między jasnym biurkiem a resztą pokoju, które mogłyby męczyć oczy.
8. Bezpieczeństwo użytkowania
Wybierając oświetlenie biurka, należy również pamiętać o zachowaniu zasad bezpieczeństwa podczas użytkowania. Lampka biurkowa powinna stać w takiej odległości od użytkownika oraz krawędzi biurka, aby można było uniknąć przypadkowego przewrócenia, które mogłoby spowodować uszkodzenie sprzętu. Przewody lampki powinny być dobrze zabezpieczone i rozmieszczone w taki sposób, aby nie stanowiły ryzyka potknięcia. Można użyć klipsów do kabli lub przelotek kablowych, aby uporządkować przewody. Zawsze należy korzystać z żarówek, których moc jest zgodna z zaleceniami producenta lampki i używać takich, które są odpowiednio dopasowane do rodzaju oprawki. Lampkę należy regularnie czyścić i sprawdzać pod kątem stanu technicznego. Należy również unikać podłączania lampki biurkowej do przedłużaczy, które są już obciążone innymi urządzeniami. Zbyt duże przeciążenie gniazdka może prowadzić do zwarcia lub pożaru.
9. Energooszczędność
Przy wybieraniu oświetlenia biurka warto zdecydować się na takie żarówki, które będą energooszczędne. Dlaczego? Przede wszystkim one zużywają znacznie mniej energii w porównaniu do tradycyjnych żarówek. Przykładowo, żarówki LED o mocy 7-10 W mogą emitować tyle samo światła co tradycyjne żarówki o mocy 60 W, co oznacza znaczną oszczędność energii, która przekłada się na niższe rachunki za prąd. Ponadto energooszczędne żarówki charakteryzują się znacznie dłuższą żywotnością, dzięki czemu rzadziej trzeba je wymieniać. Mniejsze zużycie energii to również mniejsza emisja dwutlenku węgla, a to jest korzystne dla środowiska. Wybierając energooszczędne żarówki, można przyczynić się do zmniejszenia śladu węglowego. Ze względu na to, że energooszczędne żarówki nie wymagają tak częstej wymiany, korzystanie z nich zmniejsza również ilość generowanych odpadów.
10. Dodatkowe funkcje
Wybierając oświetlenie biurka, warto sprawdzić, czy dana lampka jest wyposażona w funkcje dodatkowe, które mogą okazać się przydatne. Na przykład lampki, które posiadają wbudowany głośnik, pozwalają na odtwarzanie muzyki bezpośrednio z telefonu czy tabletu. To przydatna funkcja, jeśli lubi się słuchać muzyki podczas pracy lub nauki. Z kolei lampki biurkowe wyposażone w gniazdo USB pozwalają na wygodne ładowanie urządzeń elektronicznych bez konieczności używania dodatkowego zasilacza. To szczególnie przydatne, gdy przestrzeń na biurku jest ograniczona. Nowoczesne lampki biurkowe mogą być wyposażone także w zintegrowany wyświetlacz LCD, który pokazuje godzinę, datę lub temperaturę otoczenia. Niektóre modele mogą mieć również wbudowany budzik lub stoper, który będzie przypominał o przerwie w pracy lub ułatwi kontrolowanie czasu wykonywania określonego zadania.
Odpowiednie oświetlenie biurka to lepsza efektywność i większy komfort podczas pracy.
